Ödev Çatışması

Ödev Çatışması Nedir?

Okullar açıldıktan sonra bazı evlerde alarm sesleri çalmaya başlar. Eyvah işte başlıyor ödev çatışması!
Hem çocuğu hem de aileleri mutsuz eden bu çatışma neden oluyor? Ödev çatışması nedir?

Ödev çatışması, ağırlıklı olarak ilkokul çocuklarıyla ebeveynler arasında yaşanan anlaşmazlık durumudur. Bu anlaşmazlığın temel nedeni çocukla ailenin farklı isteklere sahip olmasıdır. Aileler, çocuğun akademik başarısı konusunda kaygılandıkları için onun sorumluluklarını bir an önce yerine getirmesini bekler. Çocuk, okuldan geldikten sonra ödevlerini yapmak yerine arkadaşlarıyla oyun oynamak isteyebilir. Televizyon seyretmeyi tercih edebilir. Bu durum ise aile içi ödev anlaşmazlıkları yaşanmasına yol açar.

Çocuğa kızmadan önce şöyle bir düşünmek gerekir. Çocuğun ödev yapmak istememesinin nedenleri ne olabilir? Ödev yapmama nedenleri: çocuğun öğretmenini sevmemesi, evde fazla baskıcı ebeveyn davranışları olması, yoğun ders programı nedeniyle sıkılması şeklinde ifade edilebilir. Çocuğun sorumluluk almasını engelleyen birçok farklı neden olabilir.

Ödev sorumluluğu eksikliği, çocuğun her şeyi kendisi için bir başkasının yapmasına alışmasından da kaynaklanabilir. Çocuğun ödev motivasyonu yakalamamasının nedeni, ödev bilincini tam olarak kavramamasından kaynaklanabilir. Bir çocuk, küçüklüğünden beri odasını toplamaya, yatağını kapatmaya alışıksa okuldaki sorumluluklarını da daha kolay yerine getirebilir.

Çocuk sorumluluk almaya teşvik edilmemişse haz odaklı bir yaklaşımı benimser. Haz odaklı büyüyen çocuklar, ödev yaparken sıkıldığı için derslerinin başına geçmeyi reddeder. Bu problemi, sağlıklı bir aile içi iletişim kurarak, çocuğu ödev sorumluluğu konusunda bilgilendirerek aşabilirsiniz. Çocuğun ruh haline almaya çalışarak onlara karşı destekleyici bir ebeveynlik rolü üstlenebilirsiniz.

Her zaman ödevini son ana bırakan çocuklar, bu konuda stres de yaşayabilirler. Çocuklarda ödev stresi, onları psikolojik olarak olumsuz etkiler. Bu konuda onlarla etkili iletişim içinde olarak çocuklarda ödev kaygısının önüne geçebilirsiniz. Ödevlerini ne kadar istemese de bir an önce bitirdiğinde stres yaşamayacağını, derslerini daha iyi anlayabileceğini kavramasında ona yardımcı olabilirsiniz. Ödev yapması konusunda sadece gerekli hatırlatmaları yaparak çok baskıcı ve kontrolcü bir tavır içinde olmamalısınız.

Ödev Çatışmalarının Nedenleri

Ödevler, çocukların okulda öğrendiklerini pekiştirmeleri için verilen çalışmalar bütünüdür. Okumayı, matematik becerileri ve analitik düşünceyi geliştirmeyi sağlarlar. Ödev baskısı ise çocuğun bu çalışmaları yapmasını engelleyebilir. Çocuk kendini baskı altında hissettiği için ya da yapmak istemediği bir şeye zorlandığı için ödevi reddedebilir. Ebeveyn tutumları burada ödeve karşılık çocuklarına sorumluluklarını hatırlatmak şeklinde olmalıdır.

Baskıcı ebeveyn yaklaşımı, çocuğun ödevlerini sadece annesi ve babası yanındayken yapmasına yol açabilir. Sorumluluk bilinci kazanmış olan bir çocuk ise bu konuda herhangi bir uyarı olmaksızın ödevlerini yapar. Ödevlerini yapmayan çocuklarda akademik performans düşüşü de gözlenebilir.

Çocuk ödevi reddettiğinde ya da geciktirdiğinde zaman yönetimi soruları da ortaya çıkar. Hazzı erteleyemeyen çocuklarda ödev alışkanlığı geliştirmek biraz daha zor olabilir. Bunu ödevleri oyun haline getirerek sağlayabilirsiniz. Çocuğa 10 dakika ders çalışıp 10 dakika mola vereceği bir düzende ödev yapmasını öğütleyebilirsiniz. Bu durum, çocuğun ders çalışırken çok fazla sıkılmasının önüne geçer.

Çocuğun ödeve karşı direncini kırmak için ödevin onu hayata hazırlayan ufak bir başlangıç olduğunu anlatabilirsiniz. İleride çalışma hayatında da bazı ödevleri olacağını ve belli saat dilimleri arasında bunları yaptıktan sonra geri kalan zamanında istediği şeyleri yapabileceğini anlatabilirsiniz. Pozitif pekiştirme yöntemlerini kullanarak çocuk ödevlerini yaptığında onu övebilirsiniz. Ödev yapmaya istekli olmadığında ise kötü sözler sarf etmekten kaçınmalısınız.

Ödev Çatışmasının Psikolojik Etkileri

Ödev çatışması, çocuklar üzerinde çeşitli psikolojik etkilere sahiptir. Çocuk eve geldiğinde her akşam aynı konuşmalar geçiyorsa bu durum, onun için stres kaynağı haline gelmeye başlar. Bunu önlemek ve aile içi kaliteli iletişimi sağlamak için çocukla ödev rutini oluşturma konusunda bir program belirleyebilirsiniz. Ödev sürecinde destek sağlama noktasında zorlandığı yerlerde ona yardımcı olabilirsiniz.

Ödev yapmayı bir kavga sebebi haline getirmek, aile içi iletişim problemleri yaşamanıza yol açar. Ödev çatışmalarını çözme stratejileri arasında ise çocukla etkili iletişim kurmak en başta gelir. Belli sorumlulukları kendisinin alması gerektiğini, bunu kendisi adına başka kimsenin yapmayacağını ona anlatmalısınız.

Ödev çatışması oluşturmadan sağlıklı iletişim yoluyla çocuğu sorumluluklarına teşvik etmede ebeveynlerin yadsınamaz bir rolü bulunur. Çocuk belli şeylere alışmakta zorlanabilir. Bu noktada çocuğa ödevlerini yapması ve yapmaması halinde yaşayacaklarını anlatmalısınız. Sabırlı ebeveyn tutumu sayesinde onları ödeve karşı pozitif bir bakış açısı kazandırmaya teşvik edebilirsiniz.

Ödev yapmayı neden istemediklerini anlamaya çalışmalısınız. Okulda zorlandıkları bir durum varsa, dersi anlamakta zorlanıyorsa bu konuda onlara gerekli desteği sağlayarak yaşadıkları sıkıntıyı giderebilirsiniz. Ödev yapmayan çocuklara anlayışlı bir yaklaşım sergileyerek öncelikle durum tespiti yapmalısınız. Ardından bu duruma yönelik nasıl davranacağınızı bulmanız daha kolay olur.

Ödev Yapmayan Çocuklara Nasıl Yaklaşılmalı?

Çocukların ödev sorumluluğunu geliştirme noktasında ona iyi bir rol model olarak işe koyulabilirsiniz. Evde herkesin yaptığı belli bir iş varsa ve iş bölümü yapıyorsanız çocuk düzen kurmaya alışıktır. Herkesin belli sorumlulukları olduğunu daha kolay anlayabilir.

Çalışma ortamı düzenlemesi yaparak onu sakin bir ortamda dikkat dağıtıcı unsurlar olmadan ödev yapmaya sevk edebilirsiniz. Bunu yaptığınızda çocuğun odaklanma sorunları yaşamadan düzenli bir odada çalışmasını sağlayabilirsiniz.

Tercih ettiğiniz ödev planlama teknikleri kapsamında günlük belli çalışma saatleri belirleyebilirsiniz. Belli bir saate kadar ödevlerini bitirdiğinde çocukla çeşitli etkinlikler yapabilirsiniz. Birlikte yapboz yapma, sinemaya gitme, yürüyüşe çıkma gibi ortak vakit geçireceğiniz etkinlikler planlayabilirsiniz.

Başvurduğunuz ödev için ödüllendirme sistemleri sayesinde çocuğu, ödev konusunda teşvik edebilirsiniz. Başarılı aile çocuk iletişimi sayesinde çocuğunuzun akademik başarısını yükseltmesini destekleyebilirsiniz.

Ebeveynlerin Ödev Konusunda Yapması ve Yapmaması Gerekenler

Evde yaşanan ödev çatışmalarının önüne geçmek için yapmanız gerekenler arasında şunlar yer alır:

Destekleyici ebeveyn davranışları en başta gelir. Bu, ödevi onun yerine yapmak ya da çocuğu çok fazla zorlamak ve ödev yaparken başında durmak anlamına gelmez. Ona ödev yapması için belli bir hedef verin. Ödevini bitirdiğinde sizinle kaliteli zaman geçireceğine ikna edin. Verdiğiniz sözü tutun. Onunla birlikte hikaye okuyabilirsiniz. Birlikte oyun oynayabilirsiniz. Sizin için basit olan bu eylemler onun için çok fazla şey ifade eder.

Ödev sorumluluğunu kazandırmak için öğretmen-ebeveyn iş birliği de son derece önemlidir. Karşılıklı iletişim halinde olarak ve gerekirse bir pedagog yardımıyla da çocuğu en iyi şekilde teşvik etmenin yollarını arayabilirsiniz.

Disiplin ve motivasyon dengesini kurarak çocuğun belli bir zaman diliminde çalıştıktan sonra bunun karşılığını alacağını düşünmesini sağlayabilirsiniz. Okul başarısı artan çocuklarda ders çalışma motivasyonu da artmaya başlayabilir. Bu noktada destekleyici, pozitif yaklaşımlarla siz de ona yardım edebilirsiniz.

Akademik başarıyı destekleme noktasında onun için en uygun çalışma ortamını hazırlayabilirsiniz. Çalışma yöntemine müdahale etmeden sadece gözlemleyebilirsiniz. Ona ödevi varsa yapmasını hatırlatarak bunun dışında ekstra bir zorlamada bulunmamalısınız.

Her gün ödevlerini düzenli yaptığında bunun okul başarısını artıracağını, ileride işlerini daha kolay yapabileceğini anlatabilirsiniz. Şimdi yaptığı çalışmaların ileriki hayatına da pozitif katkıları olacağını anlamasını sağlayabilirsiniz. Bu sayede çocuklarda özgüven geliştirme konusunda da teşvik edici bir tavır sergilemiş olursunuz.

Pozitif yaklaşımlardan sonra biraz da neler yapılmaması gerektiğinden bahsetmek yerinde olur. Ödev çatışmasının çözüm yolları, hiçbir zaman çocuğa daha fazla baskı uygulamak ve onu cezalandırmak şeklinde olmamalıdır. Ödev çatışmasını ortadan kaldırmak için başvurmamanız gereken yöntemler arasında:

• Çocuğu azarlamak,
• Ödev yapmadığı için onu ilgisizlikle cezalandırmak,
• Sevdiği yiyeceklerden ve oyuncaklarından uzaklaştırmak,
• Çocuğa aşağılayıcı sözler söylemek,
• Ödevini onun yerine yapmak gibi davranışlar yer alır.

Onun sorumluluğunu siz yerine getirirseniz çocuk hayatta hiçbir zaman sorumluluk almaz. Aşırı müdahaleci ebeveyn tutumu da ödev çatışması yaşamanıza yol açabilecek temel faktörler arasında yer alır. Onu aşağılar, azarlar ve cezalandırırsanız okula ve eğitime karşı olumsuz düşünceler geliştirebilir. Bu durumda bir denge kurmanız son derece önemlidir. Gerekirse çocukla birlikte aile terapisi alarak onun okulda yaşadığı problemleri en aza indirmeye destek olabilirsiniz. Bu destek, aile içi iletişiminizin kalitesini artırarak çocukla yaşadığınız ödev çatışmasını bitirebilir.

Ödev Çatışmasını Çözmek İçin Stratejiler

Ödev yapmayı bir işkence olmaktan çıkarmak için ödevlerde küçük hedefler belirleme gibi eğlenceli stratejilere başvurabilirsiniz. Ödev çatışması için çözüm sağlayacak etkili yöntemlerden bir tanesi çalışma saatlerinin düzenlenmesidir. Ödev ve oyun dengesinin kurulması sayesinde çocuk, bütün zamanını sadece ders çalışarak ya da sadece oyun oynayarak geçirmez.

Ödev alışkanlığı oluşturma teknikleri arasında en başta bu eylemi zevkli hale getirmek yer alır. Ödev yapmayı eğlenceli hale getirme yöntemlerinden bir tanesi onu oyunlaştırmaktır. Bu sayede kendi başına çalışma becerisi kazanan çocuklar, ödev konusunda onlara müdahale etmenize gerek kalmadan sorumluluklarını yerine getirirler.

Ödevde ebeveyn desteği sınırları, çocuğun sizden yardım istediği zamanlarda ona gerekli cevabı vermeniz şeklinde olmalıdır. Ödevi onun yerine yapmadan yol gösterici bir tutum içinde sorduğu sorulara cevap verebilirsiniz.

Ödev Alışkanlığı Nasıl Kazandırılır?

Çalışma planı oluşturma, kaliteli ders çalışma için olmazsa olmazlardandır. Çocuğun aşırı çalışmasına gerek yoktur. Onun öğrenme stillerine uygun çalışma yöntemleri belirleyerek hazırlayacağınız çalışma planı, çocuğun ödevini istekle yapmasını sağlayabilir. Bunu yapabilmek için çocuğun güçlü yönlerini keşfetmeniz önemlidir.

Olumlu yaklaşımlar sayesinde çocukta ödevle ilgili olumlu tutum geliştirmeyi sağlayabilirsiniz. Okul ev arasındaki sorumluluk dengesi noktasında da ona karşı teşvik edici olmalısınız. Sadece ders çalışmasını sağlamak, onun sosyal anlamda yeterli beceriyi kazanmasına yetmez. Aynı anda ev işlerinde de paylaşımcı rolde olmasını sağlamalısınız.

Bu sorumlulukları alan çocuklar, zamanında ödev tamamlama alışkanlığı kazanabilirler. Ödev çatışması yaşamadan evde de paylaşımcı rollerle var olan çocukların iş hayatında başarı kazanma ihtimali de yüksektir. Kendi sorumluluklarının bilincinde ve farkında olarak hareket ederler. Bu sayede eğitimde ve sosyal hayatta öz disiplin kazandırma konusunda onları doğru şekilde teşvik edebilirsiniz. Ödev çatışması yaşamadan, kendi sorumluluklarını bilen çocuklar için onları henüz okula başlamadan önce evde paylaşımcı bireyler olmaya teşvik edebilirsiniz.